Grupa od osam mladih istraživača/ica imala je priliku da tokom petodnevne radionice stekne osnovna znanja o raspadu Jugoslavije, oružanim sukobima i ratnim zločinima tokom 1990-ih, ulozi SRJ odnosno Srbije u ovim sukobima kroz sudski utvrđene činjenice u presudi Jovici Stanišiću i Franku Simatoviću Frenkiju, ali i o osnovnim pojmovima iz međunarodnog prava i radu Međunarodnog krivičnog tribunala za bivšu Jugoslaviju (MKTJ), kao i da ih obuči veštinama i alatima za samostalni istraživački rad.
Radionica je otvorena predavanjem istoričara Dragana Popovića koji je sa učesnicima razgovarao o uzrocima raspada bivše Jugoslavije i ključnim događajima koji su prethodili početku oružanih sukoba.
Drugog dana radionice docentkinja Janja Simentić Popović i istraživač-saradnik Goran Sandić sa Fakulteta političkih nauka održali su predavanje o osnovnim pojmovima i konceptima međunarodnog humanitarnog i krivičnog prava, dok je o osnivanju, radu i izazovima MKTJ-a sa učesnicima radionice razgovarao Branimir Đurović, istraživač Inicijative mladih.
Treći dan radionice bio je posvećen službama bezbednosti u Srbiji od kraja Drugog svetskog rata do danas. Predrag Petrović, direktor istraživanja u Beogradskom centru za bezbednosnu politiku, učesnicima radionice predstavio je kompleksan razvoj ovih službi, sa posebnim osvrtom na njihovu ulogu tokom 1990-ih kao i savrmeni kontekst delovanja službi bezbednosti tokom procesa zarobljavanja države i represivnog suzbijanja masovnih građanskih protesta.
Tokom četvrtog dana Jovana Kolarić, istraživačica Fonda za humanitarno pravo, predstavila je ulogu Jovice Stanišića i Franka Simatovića Frenkija u oružanim sukobima i zločinima na prostoru bivše Jugoslavije, dok je Marko Milosavljević, rukovoditelj istraživanja i zagovaranja u Inicijativi mladih, govorio o srpskim paravojnim formacijama tokom 1990-ih i njhovim vezama sa institucijama Republike Srbije.
Poslednjeg dana radionce Jovana Kolarić je za učesnike održala obuku za pretragu sudskih spisa MKTJ-a. Na samom kraju radionice, učesnici su imali prilike da se kroz refleksiju osvrnu na infromacije koje su čuli i znanja koja su stekli.
U nastavku programa „Ratna prošlost i činjenice”, osam mladih istraživača/ica, na osnovu stečenih znanja i veština, pisaće istraživačke radove uz mentorsku i uređivačku podršku na temu uloge Srbije u oružanim sukobima na prostoru bivše Jugoslavije, sa posebnim osvrtom na presudu Stanišiću i Simatoviću pred Međunarodnim rezidulanim mehanizmom za krivične sudove iz maja 2023. godine.
